Skip to main content

Forbhreathnú

Príomhchathair: Amstardam

Teanga oifigiúil de chuid an Aontais Eorpaigh: an Ollainnis

Ballstát de chuid an Aontais: ón 1 Eanáir 1958

Airgeadra: an euro. Ball den limistéar euro ón 1 Eanáir 1999

Schengen: Ball de limistéar Schengen ón 26 Márta 1995

FigiúiríAchar na tíre - daonra - olltáirgeacht intíre (OTI) per capita i gcaighdeán cumhachta ceannaigh (CCC)

Córas polaitiúil

Monarcacht bhunreachtúil pharlaiminteach í an Ísiltír ag a bhfuil ceann rialtais, an príomh-aire, agus ceann stáit, an monarc. Is ag comhairle na n-airí atá an cumhacht feidhmiúcháin. Tá an tír roinnte ina 388 réigiún agus ina 388 mbardas. Tá sí roinnte ina 22 cheantar uisce atá faoi rialú ag bord feidhmiúcháin a bhfuil údarás aige maidir le bainistiú uisce. Tá 6 thír thar lear agus críocha sa Chairib atá mar chuid den Ísiltír chomh maith. Ní cuid den Aontas Eorpach iad na críocha sin.

Áit ar léarscáil an Aontais

An trádáil agus an geilleagar

Seo na hearnálacha ba mhó i ngeilleagar na hÍsiltíre in 2020: an córas riaracháin phoiblí, gníomhaíochtaí cosanta agus oideachais, sláinte an duine, agus gníomhaíochtaí oibre sóisialta (21.7%), an trádáil mhórdhíola agus mhiondíola, seirbhísí iompair, cóiríochta agus bia (20.4%) agus gníomhaíochtaí gairmiúla, eolaíocha agus teicniúla; gníomhaíochtaí seirbhísí riaracháin agus tacaíochta (14.7%).

Is go tíortha laistigh den Aontas a thrádáiltear 66% d’easpórtálacha na hÍsiltíre (an Ghearmáin 23%, an Bheilg 10% agus an Fhrainc 9%), agus maidir le heaspórtálacha go háiteanna lasmuigh den Aontas, téann 8% díobh chun na Stát Aontaithe agus 4 % chun na Ríochta Aontaithe.

Ó thaobh iompórtálacha de, tagann 42% ó Bhallstáit an Aontais (an Ghearmáin 15%, an Bheilg 8%), agus maidir le hallmhairí ó lasmuigh den Aontas, tagann 17% ón tSín agus 8% ó na Stáit Aontaithe.

An Ísiltír san Aontas Eorpach

Parlaimint na hEorpa

Tá 26 bhFeisire ag an Ísiltír i bParlaimint na hEorpa. Seo roinnt eolais faoi na Feisirí sin.

Oifig Pharlaimint na hEorpa san Ísiltír

Comhairle an Aontais Eorpaigh

Is i gComhairle an Aontais Eorpaigh a thagann airí náisiúnta le chéile go rialta le dlíthe an Aontais a ghlacadh agus a mbeartais a chomhordú. Bíonn ionadaithe as rialtas na hÍsiltíre i láthair go rialta ag cruinnithe na Comhairle. Ní hiad na hionadaithe céanna a bhíonn i láthair ag gach cruinniú – tá sin ag brath ar an réimse beartais.

Uachtaránacht Chomhairle an Aontais Eorpaigh

Ní uachtarán buan amháin (fearacht Uachtaráin an Choimisiúin agus na Parlaiminte) atá ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh. Ina ionad sin, is í an tír a bhfuil uachtaránacht na Comhairle faoina cúram a stiúrann an obair sin. Bíonn an ról sin ag gach Ballstát ar a sheal ar feadh 6 mhí.

Le linn na tréimhse 6 mhí sin, bíonn airí ó rialtas thír na huachtaránachta i bhfeighil ar chruinnithe na Comhairle sna réimsí beartais éagsúla, glacann siad páirt i leagan amach chláir na gcruinnithe sin agus éascaíonn siad an caidreamh le hinstitiúidí eile an Aontais Eorpaigh.

Na tréimhsí a raibh an uachtaránacht faoi chúram na hÍsiltíre lena linn:

Iúil-Nollaig 1960 | Iúil-Nollaig 1963 | Iúil-Nollaig 1966 | Iúil-Nollaig 1969 | Iúil-Nollaig 1972 | Iúil-Nollaig 1976 | Eanáir-Meitheamh 1981 | Eanáir-Meitheamh 1986 | Iúil-Nollaig 1991 | Eanáir-Meitheamh 1997 | Iúil-Nollaig 2004 | Eanáir-Meitheamh 2016

Uachtaránacht Chomhairle an Aontais Eorpaigh

Uachtaránacht reatha Chomhairle an Aontais

An Coimisiún Eorpach

Is é Frans Timmermans, an Leas-Uachtarán Feidhmiúcháin um Chomhaontú Glas don Eoraip, an Coimisinéir atá ainmnithe ag an Ísiltír chuig an gCoimisiún Eorpach.

Tá oifig áitiúil ag an gCoimisiún i ngach Ballstát. ‘Ionadaíochtaí an Choimisiúin’ a thugtar ar na hoifigí sin.

Ionadaíocht an Choimisiúin san Ísiltír

Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa

12 ionadaí ag an Ísiltír ar Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa. Eagraíocht chomhairleach atá sa choiste sin ina bhfuil fostóirí, oibrithe agus grúpaí leasa eile. Faigheann na hinstitiúidí comhairle i dtaobh dlíthe atá beartaithe le go mbeidh tuiscint níos fearr acu ar an tionchar a bheadh ag na dlíthe sin ar dhálaí oibre agus sóisialta sna Ballstáit.

Coiste Eorpach na Réigiún

12 ionadaí ag an Ísiltír ar Choiste Eorpach na Réigiún, is é sin tionól an Aontais Eorpaigh d’ionadaithe réigiúnacha agus áitiúla. Faigheann na hinstitiúidí comhairle ón gcoiste sin i dtaobh dlíthe atá beartaithe le gur féidir an dearcadh atá ag gach réigiún faoi leith san Aontas i dtaobh na ndlíthe sin a thuiscint agus a chur san áireamh.

Buanionadaíocht chuig an Aontas Eorpach

Bíonn an Ísiltír i dteagmháil freisin le hinstitiúidí an Aontais Eorpaigh tríd an mbuanionadaíocht atá aici sa Bhruiséil. Sin ‘ambasáid na hÍsiltíre chuig an Aontas Eorpach’ agus is é is príomhchúram di deimhin a dhéanamh de go bhfuil leasanna agus beartais na tíre á gcur chun cinn go héifeachtach san Aontas Eorpach.

Buiséid agus Maoiniú

Cá mhéad a íocann agus a fhaigheann an Ísiltír?

Déantar an méid atá le híoc ag gach tír de chuid an Aontais Eorpaigh a ríomh ar bhealach cothrom, de réir na n-acmhainní atá ag gach tír ar leith. Íocann na tíortha sin a bhfuil geilleagair mhóra acu níos mó airgid isteach sa bhuiséad ná na tíortha sin a bhfuil geilleagair bheaga acu – agus an bealach eile thart.
Níl sé d’aidhm ag buiséad an Aontais Eorpaigh an rachmas a athdháileadh, ach cuirtear béim ar riachtanais mhuintir na hEorpa ina n‑iomláine. 

Figiúirí faoi bhuiséad, ioncam agus caiteachas an Aontais Eorpaigh:

Tionscadail san Ísiltír a fuair maoiniú ón Aontas Eorpach

An t-airgead a d'íoc an Ísiltír isteach i mbuiséad an Aontais Eorpaigh, úsáidtear é le cláir agus tionscadail a mhaoiniú i dtíortha uile an Aontais, m.sh. déanamh bóithre, maoiniú do thaighdeoirí agus cosaint an chomhshaoil.

Tuilleadh eolais faoin gcaoi a dtéann an maoiniú ón Aontas chun tairbhe don Ísiltír.