Το ευρώ είναι το χειροπιαστό σύμβολο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης: πάνω από 350 εκατομμύρια άτομα το χρησιμοποιούν καθημερινά, γεγονός που το καθιστά το δεύτερο συχνότερα χρησιμοποιούμενο νόμισμα παγκοσμίως. Τα πλεονεκτήματα του κοινού νομίσματος γίνονται αμέσως αντιληπτά από οποιονδήποτε ταξιδεύει στο εξωτερικό ή πραγματοποιεί ηλεκτρονικές αγορές από ιστότοπους άλλης χώρας της ΕΕ, όπου εύκολα γίνεται η σύγκριση των τιμών και αποφεύγεται το συναλλαγματικό κόστος.
Χώρες της ΕΕ που χρησιμοποιούν το ευρώ
Το ευρώ (€) είναι σήμερα το επίσημο νόμισμα των 21 από τις 27 χώρες μέλη της ΕΕ που συναποτελούν την ευρωζώνη, επίσημα «ζώνη του ευρώ».
Αν και όλες οι χώρες της ΕΕ αποτελούν μέρος της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης (ΟΝΕ), μόνο εκείνες που πληρούν συγκεκριμένα οικονομικά και νομικά κριτήρια έχουν αντικαταστήσει τα εθνικά τους νομίσματα με το ευρώ.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι χώρες της ΕΕ μπορούν να διαπραγματευθούν ρήτρα εξαίρεσης από τη νομοθεσία ή τις Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να αποφασίσουν να μην συμμετέχουν σε ορισμένους τομείς πολιτικής. Η Δανία έκανε τη διαπραγμάτευση αυτή για το ενιαίο νόμισμα και διατήρησε το εθνικό της νόμισμα μετά την προσχώρησή της στην ΕΕ.
Τι χρειάζεται για να προσχωρήσουν οι χώρες της ΕΕ στη ζώνη του ευρώ
Για να ενταχθούν στη ζώνη του ευρώ, οι χώρες της ΕΕ οφείλουν να πληρούν τα λεγόμενα «κριτήρια σύγκλισης».
Οι δεσμευτικές αυτές οικονομικές και νομικές προϋποθέσεις συμφωνήθηκαν στη Συνθήκη του Μάαστριχτ το 1992. Όλες οι χώρες της ΕΕ, εκτός από τη Δανία, οφείλουν να υιοθετήσουν το ευρώ και να ενταχθούν στη ζώνη του ευρώ, όταν θα πληρούν αυτά τα κριτήρια.
Δεν υπάρχει χρονοδιάγραμμα για την ένταξη στη ζώνη του ευρώ, έτσι ώστε οι χώρες της ΕΕ να μπορούν να αναπτύξουν τις δικές τους στρατηγικές για την εκπλήρωση των προϋποθέσεων για την υιοθέτηση του ευρώ.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αποφασίζουν από κοινού εάν οι υποψήφιες χώρες προς ένταξη στη ζώνη του ευρώ πληρούν τις προϋποθέσεις για να υιοθετήσουν το ευρώ.
Μετά από αξιολόγηση της προόδου βάσει των κριτηρίων σύγκλισης, τα δύο όργανα δημοσιεύουν τα συμπεράσματά τους στα συμπεράσματά τους.
Το Συμβούλιο ECOFIN επικυρώνει την προσχώρηση νέας χώρας κατόπιν διαβούλευσης με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.
Αν η γνωμοδότηση είναι ευνοϊκή, ξεκινά η διαδικασία υιοθέτησης του ευρώ.