Is siombail fhollasach de lánpháirtiú na hEorpa é an euro: úsáideann níos mó ná 350 milliún duine gach lá é, agus fágann sin go bhfuil an euro ar an dara hairgeadra is mó úsáid ar domhan. Chun buntáistí an chomhairgeadra a thuiscint, ní gá ach dul thar sáile nó siopadóireacht a dhéanamh ar líne ar shuíomhanna gréasáin atá lonnaithe i dtír eile den Aontas, óir is féidir comparáid a dhéanamh go héasca idir praghsanna agus seachnaítear costais malartaithe.
Na tíortha den Aontas a úsáideann an euro
Faoi láthair, is é an euro (€) airgeadra oifigiúil 21 gcinn as na 27 dtír den Aontas Eorpach. An Limistéar Euro a thugtar ar na tíortha sin le chéile.
Cé go bhfuil tíortha uile an Aontais san Aontas Eacnamaíoch agus Airgeadaíochta (AEA), is iad na tíortha sin a bhfuil critéir shonracha eacnamaíocha agus dhlíthiúla comhlíonta acu, agus na tíortha sin amháin, a chuir an euro in ionad a n-airgeadraí náisiúnta.
Níor ghlac na tíortha seo a leanas an euro go fóill, ach táthar ag súil go ndéanfaidh siad amhlaidh a luaithe a bheidh na coinníollacha riachtanacha comhlíonta acu.
I roinnt cásanna, is féidir le tíortha an Aontais rogha an diúltaithe i leith aon reachtaíocht nó conarthaí de chuid an Aontais Eorpaigh a chaibidliú, agus aontú gan bheith rannpháirteach i réimsí beartais áirithe dá bharr sin. Tá sé sin déanta ag an Danmhairg i ndáil leis an airgeadra aonair agus choinnigh sí a hairgeadra féin tar éis di dul isteach san Aontas.
An chaoi a dtéann tíortha isteach sa limistéar euro
Chun dul isteach sa limistéar euro, ní mór do thíortha an Aontais na ‘critéir um chóineasú’ a chomhlíonadh.
Comhaontaíodh na coinníollacha ceangailteacha eacnamaíocha agus dlíthiúla sin i gConradh Maastricht in 1992. Ní mór do thíortha uile an Aontais Eorpaigh, seachas an Danmhairg, an euro a ghlacadh agus dul isteach sa limistéar euro, nuair a bheidh na critéir ábhartha comhlíonta acu.
Níl aon amchlár ann chun dul isteach sa limistéar euro, mar sin is féidir le tíortha an Aontais a straitéisí féin a fhorbairt chun na coinníollacha maidir le glacadh an euro a chomhlíonadh.
Is iad an Coimisiún Eorpach agus an Banc Ceannais Eorpach a dhéanann an cinneadh in éineacht a chéile cé acu an bhfuil na coinníollacha comhlíonta ag na tíortha atá ag iarraidh teacht isteach sa limistéar euro nó nach bhfuil.
Tar éis measúnú a dhéanamh ar an dul chun cinn atá déanta i dtaca leis na critéir um chóineasú, foilsíonn an dá institiúid sin a gconclúidí.
Daingníonn Comhairle ECOFIN aontachas tíre nua i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa agus leis an gComhairle Eorpach.
Má thugtar tuairim fhabhrach, is féidir tús a chur le próiseas glactha an euro.